Als mantelzorg teveel wordt en ontspoort

Ouderenmishandeling komt overal voor. Dichtbij en ver weg. Op 15 juni, de internationale dag tegen ouderenmishandeling, werd wereldwijd aandacht gevraagd voor geweld tegen ouderen. Overbelasting bij de mantelzorger kan een oorzaak zijn van ouderenmishandeling ofwel ontspoorde mantelzorg. Belangrijk kenmerk is dat hier meestal geen sprake is van opzet of moedwil. 

‘Ontspoorde mantelzorg is goede zorg die sluipenderwijs kan omslaan in verwaarlozing of verkeerde behandeling.’ 

Uitingen van ontspoorde mantelzorg:
1. Psychisch: bijvoorbeeld schelden door overbelasting. Dit is de meest voorkomende vorm.
2. Lichamelijk: bijvoorbeeld het verkeerd toedienen van medicijnen uit onwetendheid.
3. Verwaarlozing: zoals niet de juiste voeding geven.
4. Schending van rechten: de zorgvrager niet meer betrekken bij besluiten over zijn of haar leven.
5. Financieel: zoals het toe-eigenen van spullen zonder instemming van de betrokkenen.
6. Seksuele grensoverschrijding: als een mantelzorger onbedoeld over de seksuele grenzen heen gaat, bijvoorbeeld door miscommunicatie.

Signalen van ontspoorde mantelzorg
Signalen die op ouderenmishandeling kunnen wijzen, zijn bijvoorbeeld:
1.zichtbaar letsel;
2. overdreven schrikreactie bij een onverwachte aanraking;
3. onsamenhangende verklaringen over verwondingen;
4. depressies of onverklaarbare angst;
5. schichtig of teruggetrokken gedrag;
6. onverklaarbare uitgaven;
7. onbetaalde rekeningen en aanmaningen;
8. lege koelkast.
Lees hier meer over de signalen

Melding doen van ontspoorde mantelzorg
Uit de praktijk weten we dat ontsporing van mantelzorg subtiel is. Voor een mantelzorger is het moeilijk toegeven dat zorg ontspoord is en voor een beroepskracht maakt dit het moeilijk signaleren. Mantelzorg is iets dat mensen ‘overkomt’. Mantelzorg wordt uit liefde gedaan waardoor het uitgangspunt anders is dan bij reguliere zorg. Desondanks zijn organisaties en (zelfstandige) beroepskrachten verplicht om met een meldcode te werken die beschrijft wat professionals moeten doen bij vermoeden van geweld. Bekijk hier de Meldcode ontspoorde mantelzorg. 

Meer weten over ontspoorde mantelzorg?
www.aanpakouderenmishandeling.nl
www.ikvermoedhuiselijkgeweld.nl 
www.moviera.nl
Als mantelzorg uit de hand loopt